Kupujesz mamie lub tacie leki co miesiąc i płacisz z własnej kieszeni? Jeśli rodzic ma orzeczenie o niepełnosprawności i niewielki dochód, część tych wydatków odliczysz w swoim PIT. Liczy się jednak tylko nadwyżka ponad 100 zł, i to osobno w każdym miesiącu, a nie w skali roku.
Kiedy możesz odliczyć leki kupione rodzicowi?
Ulga na leki to potoczna nazwa części ulgi rehabilitacyjnej z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Gdy liczyłem ją pierwszy raz, zacząłem od sprawdzenia warunków. Muszą być spełnione wszystkie naraz:
- Rodzic ma status osoby niepełnosprawnej, czyli orzeczenie o jednym z trzech stopni niepełnosprawności albo decyzję o rencie z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rencie szkoleniowej lub socjalnej.
- Utrzymujesz go, a jego dochody w roku podatkowym nie przekraczają dwunastokrotności renty socjalnej w wysokości obowiązującej w grudniu tego roku. Ta sama zasada dotyczy teściów, czyli rodziców współmałżonka.
- Twoje przychody są opodatkowane skalą podatkową albo ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.
- Lekarz specjalista stwierdził w zaświadczeniu lub innym dokumencie, że rodzic powinien stosować określone leki stale albo czasowo.
Bez zaświadczenia od specjalisty nawet wysokie rachunki z apteki nic nie dadzą. To pierwszy dokument, o który warto zadbać.
Przykład miesiąc po miesiącu
Weźmy dorosłego syna, który kupuje ojcu leki przepisane przez kardiologa. Kwoty są przykładowe, ale mechanizm jest dokładnie taki, jak w przepisach: od wydatków z każdego miesiąca odejmujesz 100 zł.
- Styczeń: 180 zł na leki. Do odliczenia 80 zł.
- Luty: 90 zł. Do odliczenia nic. Te 90 zł nie przechodzi na marzec, po prostu przepada.
- Marzec: 250 zł. Do odliczenia 150 zł.
- Kwiecień: dokładnie 100 zł. Do odliczenia nic, bo nadwyżki nie ma.
Za te cztery miesiące syn odliczy 230 zł. Gdyby zsumował wydatki z całego okresu i odjął 100 zł tylko raz, wyszłoby mu znacznie więcej, ale takie wyliczenie byłoby błędne. Próg 100 zł działa w każdym miesiącu od nowa.
Pamiętaj też, że to odliczenie od dochodu, a nie od podatku. Realny zysk to tylko część tej kwoty, zależna od stawki, którą płacisz. Przy stałych lekach przez cały rok i tak może się z tego zrobić kilkaset złotych.
Co wypada z rachunku
Nie każdy wydatek w aptece wejdzie do ulgi. Ustawa o PIT nie definiuje leku, więc urzędy skarbowe sięgają do Prawa farmaceutycznego. Lekiem jest tam produkt leczniczy, czyli lek gotowy, apteczny albo recepturowy. Listę produktów dopuszczonych w Polsce znajdziesz w Urzędowym Wykazie Produktów Leczniczych.
Odliczasz tylko to, co faktycznie wyłożyłeś z własnych pieniędzy. Jeśli część kosztu pokrył NFZ, PFRON, Zakładowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, Zakładowy Fundusz Aktywności albo Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych, albo pieniądze wróciły do ciebie w jakiejkolwiek formie, ta część nie wchodzi do rachunku. Liczy się wyłącznie różnica, którą zapłaciłeś sam.
Z ulgi nie skorzystasz też za leki, których specjalista nie wskazał jako potrzebnych stale lub czasowo. Najprościej trzymać zaświadczenie razem z dowodami zakupu i co miesiąc zapisywać, ile wydałeś. Przy rozliczeniu od razu widać, które miesiące przekroczyły 100 zł.
Te same zasady w rozliczeniu za 2026 rok
Reguły ulgi się nie zmieniły i obowiązują także w 2026 roku. Jeśli więc w tym roku regularnie kupujesz rodzicowi leki, nie czekaj do wiosny z zebraniem paragonów. Policz kwoty miesiąc po miesiącu teraz, póki pamiętasz, co i kiedy kupowałeś. Sprawdź też, czy dochód rodzica za cały rok zmieści się w limicie dwunastokrotności renty socjalnej z grudnia.